کد مطلب : 16914
آغازی خوب برای تعاملات فرهنگی تهران و باکو
محسن پاک‌آیین
يکشنبه ۱۸ تير ۱۳۹۶ ساعت ۱۹:۳۳
آغازی خوب برای تعاملات فرهنگی تهران و باکو
نباید تصور کرد که میزان آگاهی و پایبندی شیعیان جمهوری آذربایجان به اعتقادات دینی، همانند دیگر کشورهای اسلامی است و این همان نقطه ای است که صاحبان تفکرات انحرافی مانند وهابیت را امیدوار به نفوذ در جامعه آذری می نماید. امروز وهابیت با هدایت عربستان سعودی در حال ارائه تصویری جعلی و خشن از اسلام و ترویج تروریسم تکفیری است و جمهوری آذربایجان نیز در معرض این آسیب قرار دارد.
 
در روزهای گذشته یک اتفاق مهم در عرصه فرهنگ رخ داد و هفته فرهنگی جمهوری آذربایجان با حضور ابوالفضل قارایف وزیر فرهنگ و گردشگری و بیش از شصت نفر از اصحاب فرهنگ و هنرمندان جمهوری آذربایجان در شهرهای تهران، اصفهان و اردبیل برگزار شد.
فرهنگ نقش عمده‌ای در ارتباطات بین‌الملل ایفا می‌کند و برگزاری هفته های فرهنگی نشان از مناسبات و ارتباطات گسترده کشورها دارد و منجر به تعاملات ملت ها در حوزه های دین، زبان، تمدن و فرهنگ می گردد.  هدف از برگزاری هفته فرهنگی جمهوری آذربایجان در ایران نیز تقویت شناخت و درک مشترک دو ملت از یکدیگر و ایجاد یک پل ارتباطی برای تقویت همکاری های دو کشور تلقی می گردد . در رابطه با این اتفاق مهم، مراتب زیر قابل توجه می باشد:
1- پس از استقلال جمهوری آذربایجان، برای اولین بار است که هفته فرهنگی این کشور در ایران در این سطح برگزار می شود. هفته فرهنگی جمهوری آذربایجان به‌طور همزمان در سه شهر تهران ، اصفهان و اردبیل برگزار شد و تقریبا تمام رشته های فرهنگی، در این هفته به صحنه آمده و نقش ایفا نمودند. برپائی نمایشگاه عکس «آذربایجان امروز» به مدت یک هفته در محل فرهنگستان هنر، برگزاری هفته فیلم آذربایجان با نمایش پنج اثر سینمائی در فرهنگسرای ارسباران ، اجرای نمایشنامه کمدی موزیکال «زن و شوهر»، اثری از تئاتر ملی موزیکال جمهوری آذربایجان طی دو روزدر تالار هنر تهران، اجرای ارکستر ملی آذربایجان در تهران و اصفهان و تقویت تعاملات مردمی در اردبیل از جمله برنامه های قابل توجه به شمار آمد. در این هفته فرهنگی زبان‌های جدیدی برای ارتباطات فرهنگی مانند زبان فیلم، تئا‌تر، موسیقی، کتاب و شعر خلق شد و فراتر از روابط سیاسی و اقتصادی، روابط ملت‌ها مورد توجه قرار گرفت.

2- چهار عامل از علل اصلی موفقیت برنامه های هفته فرهنگی بودند. عامل اول اراده دولت‌ها بود و نشان داد که روابط تهران و باکو پس از فراز و نشیب های خود از مرحله اعتماد سازی عبور کرده و اراده سیاستگذاران دو کشور بر تقویت همه جانبه مناسبات از جمله مناسبات انسانی استوار است. عامل دوم مشترکات بی نظیر فرهنگی دو کشور در حوزه های دینی، مذهبی، تاریخی، تمدنی و زبانی است که اراده ملت ها برای تداوم تعاملات فرهنگی را ایجاد کرد. عامل سوم نخبگان فرهنگی دو کشور اعم از نویسندگان، شاعران، هنرمندان و دانشگاهیان بودند که دارای توانائی تاثیر گذاری بر افکار عمومی را داشته و در مقاطع مختلف می توانند در نزدیکی روابط دو کشور نقش مثبت ایفا نمایند. و عامل چهارم اصحاب رسانه و نقش شبکه‌های خبری بود که  مسیر تقویت تعاملات فرهنگی را هموار نمودند.
3- تردیدی نیست كه  تعاملات انسانی بخصوص با فرهنگ هاي هم جوار می توانند با تاکید بر اشتراکات، از اختلافات کشورها کاسته و وحدت و همدلی میان ملت ها ایجاد نمایند. روابط ایران و آذربایجان که مسیر مثبتی را در جهت تامین منافع دو کشور طی می کند، دشمنانی دارد و برخی از کشورهای منطقه و فرامنطقه و دیگر عوامل ثالث، علاقمند به تحکیم دوستی تهران و باکو نیستند. در این مسیر، به‌ هر اندازه که پیوندهای فرهنگی بیشتر شود، رقابت‌های اختلاف برانگیز کاهش می یابد و می توان با استفاده از ظرفیت های فرهنگی مشترک ، شاهد کاهش اختلاف و منازعه باشیم. ارتباطات مردمی می تواند با افزایش تبادلات فرهنگی، تقویت تعاملات مردمی از طریق توسعه صنعت گردشگری، تداوم برگزاری هفته های دوستی، پاسداری از مواریث مشترک فرهنگی و ثبت مشترک آن ها در یونسکو، احیای نسخ خطی به عنوان یکی از غنی ترین اثار تمدنی، تعامل در حوزه‌های سینمایی، هنری، موسیقی، کتاب و نشر و گسترش روابط میان نخبگان دو کشور از طریق  گفت و گوهای فرهنگی، اختلافات را کاهش داده و پیوندهای دو ملت را تقویت نماید.
4- در حوزه تعاملات دینی، بدون تردید اسلام و مذهب تشیع در ایران و جمهوری آذربایجان، اعتقاد اکثریت مردم بوده و شیعیان بالاترین مزیت فرهنگی را در این دوکشور دارند. جمهوری آذربایجان به عنوان دومین کشور شیعه نشین، در میان کشورهای مسلمان شناخته شده و اسلام و تشیع از عوامل اصلی پیوند های انسانی مردم ایران و جمهوری آذربایجان می باشند. استقلال جمهوری آذربایجان، فرصت مناسبی برای مسلمانان بود تا از تنگنای نظام ضددینی شوروی بیرون آمده و به احیای مذهب خود همت گمارند. امروز در دنیا به جمهوری آذربایجان به عنوان کشوری مسلمان می نگرند و کشورهای اسلامی از مواضع باکو در مناقشه قره باغ حمایت کرده و اسلام یکی از عوامل وحدت ملی این کشور است. البته نباید تصور کرد که میزان آگاهی و پایبندی شیعیان جمهوری آذربایجان به اعتقادات دینی، همانند دیگر کشورهای اسلامی است و این همان نقطه ای است که صاحبان تفکرات انحرافی مانند وهابیت را امیدوار به نفوذ در جامعه آذری می نماید. امروز وهابیت با هدایت عربستان سعودی در حال ارائه تصویری جعلی و خشن از اسلام و ترویج تروریسم تکفیری است و جمهوری آذربایجان نیز در معرض این آسیب قرار دارد. در سال های اخیر جریان افراطی وهابیت در جمهوری آذربایجان فعال بوده و گروه های رادیکال با حمایت مالی و سیاسی برخی از کشورهای عربی، تعدادی از آذری ها را برای کمک به داعش به سوریه وعراق اعزام کرده اند. دولت و قاطبه مردم جمهوری آذربایجان چه شیعه و چه سنی و حتی جناح های غیر دینی با رشد افراط گری در کشور خود مخالف بوده و از این پدیده منفی استقبال نمی کنند.  مقامات فرهنگی و امنیتی جمهوری آذربایجان نیز متوجه آسیب های گروه های افراطی شده و آموزه های شیعی را پادزهری برای تعالیم منحرف وهابیت می دانند. در این مقطع ایران و جمهوری آذربایجان می توانند با الهام از معارف اسلامی، همکاری های فرهنگی - آموزشی خود را گسترش داده و با آموزش مردم و بخصوص جوانان مذهبي، از انحراف آنان به سمت گروه هاي تندرو ممانعت نمایند.
در مجموع با برگزاری هفته فرهنگی جمهوری آذربایجان در ایران، فصل نوینی در مناسبات دو کشور آغاز شد و پیگیری توافقات انجام شده و برنامه ریزی برای آغاز مراحل اجرائی می تواند به تعمیق روابط دوستانه دو کشور کمک کرده و در مسیر عملیاتی کردن دیپلماسی برد - برد، منافع ملی طرفین را تامین نماید. 


منبع: خبرآنلاین
Share/Save/Bookmark